M1:450 — ناصح دین گشته آن کافر وزیر / کرده او از مکر در گوزینه سیر
M1:450
释义 · به زبانِ تو — 你的语言 · AI
这位内心不信的维齐尔，表面上装扮成宗教导师，实际上他的所谓“精神之旅”不过是一场骗局，就像魔术师声称在羊皮水囊里遨游一样虚假。
这节诗以尖锐的讽刺描绘了那位心怀嫉妒的维齐尔的伪善。他在故事中为了陷害基督徒，假装自己是虔诚的宗教顾问（“信仰的导师”），但鲁米明确指出他的本质是“不信者”（کافر, kāfir）。
第二句诗“他凭着诡计，钻进了羊皮水囊里遨游”是一个奇特而有力的比喻。在古代，江湖术士或魔术师有时会表演钻进一个狭小的容器（如水囊）的戏法，以展示其“神通”。鲁米借用这个意象，将维齐尔的宗教伪装比作一场江湖骗术。他的“精神之旅”（سیر, sayr）并非真正的苏菲修行，而是一场基于“诡计”（مکر, makr）的表演。这个比喻生动地揭示了维齐尔行为的虚假性：外表看似神奇、高深，内里却空洞无物，纯属欺骗。
- گوزینه
- 用山羊或绵羊皮制成的水囊或皮袋。在这里，它被用作一个比喻，象征着江湖术士表演戏法的道具，暗示维齐尔的行为是虚假的骗局。
- سیر
- 字面意思是“旅行”、“遨游”。在苏菲主义术语中，它特指修行者的“精神之旅”或心灵的跋涉。鲁米在此处使用这个词，是为了与维齐尔虚假的“诡计”形成对比。
- مکر
- 诡计、欺骗、阴谋。这个词点明了维齐尔所有行为的真实动机，即通过欺诈手段来达到其险恶目的。
- کافر
- 不信者、异教徒。在这里，它并非指特定的宗教身份，而是指在心灵上背离真主、内心充满虚伪与恶意的人。
- ناصح دین
- 信仰的劝告者、宗教导师。这是一个讽刺性的称谓，因为维齐尔只是伪装成导师，其内心与信仰完全背离。
آن وزیر که باطنش کافر و دشمن دین بود، در ظاهر خود را ناصح و دلسوز دین نشان می‌داد و با مکر و فریب، کاری ناممکن و عجیب (فریب دادن خلق) را پیش می‌برد.
این بیت، اوج ریاکاری و فریب وزیر حسود را به تصویر می‌کشد. او که در باطن به دنبال نابودی مسیحیان است (کافر به معنای منکر حقیقت)، در ظاهر چهرهٔ یک راهنمای روحانی و واعظ دلسوز (ناصح دین) به خود گرفته است. این تناقض میان ظاهر و باطن، هستهٔ اصلی مکر اوست.
مصراع دوم، «کرده او از مکر در گوزینه سیر»، از یک ضرب‌المثل فارسی برای بیان کاری بسیار دشوار و عجیب استفاده می‌کند. «در گوزینه (یا جوزینه) سیر کردن» یعنی در پوست گردو گشتن، که کنایه از انجام امری ناممکن است. مولانا می‌گوید این وزیر چنان در حیله‌گری ماهر است که توانسته این امر محال را به انجام برساند: یعنی با ظاهری مقدس، باطنی پلید را پنهان کند و اعتماد مؤمنان را جلب نماید. تمام این قدرت شگرف، نه از کرامت و معنویت، که از نیروی ویرانگر مکر و حسد او سرچشمه می‌گیرد.
- ناصح
- نصیحت‌کننده، پند دهنده، خیرخواه
- کافر
- در اینجا به معنای کسی که حقیقت را می‌پوشاند و باطنأ منکر راه حق است.
- مکر
- حیله، فریب، نقشهٔ پنهانی
- گوزینه
- پوست گردو. «در گوزینه سیر کردن» کنایه از انجام کاری بسیار سخت و نشدنی است.
The vizier, an unbeliever at heart, has put on the disguise of a religious guide, but his spiritual 'progress' is just a deceptive game played within the confines of his own trickery.
This couplet captures the essence of the vizier's hypocrisy. He presents himself as a nāṣiḥ-i dīn, a sincere spiritual advisor, to the Christians he secretly intends to destroy. Rumi contrasts this pious exterior with his inner reality: he is a kāfir, an infidel not in a sectarian sense, but in the sense of one who actively conceals Truth.
The second line uses a brilliant and unusual metaphor: his journey (sayr) is not on the path to God, but dar gōzīna, 'inside a walnut pastry'. A gōzīna is a sweet, tempting confection. The image suggests that the vizier's entire elaborate scheme—his feigned piety, his self-mutilation, his leadership—is a self-contained world of deceit. He isn't actually traveling anywhere spiritually; he is merely moving around within the sticky, sweet, and ultimately petty confines of his own makr (cunning). His 'path' is an illusion, a confection he has baked for others to consume to their doom.
- ناصح دین
- Nāṣiḥ-i dīn: Literally, 'advisor of religion'. A spiritual counselor, a sincere guide on the religious path. Its use here is deeply ironic.
- کافر
- Kāfir: An unbeliever, an infidel. In Sufi contexts, it often means one who 'covers' or conceals the truth of God's unity, rather than simply a non-Muslim.
- مکر
- Makr: Cunning, deceit, trickery, plotting. A key term in the story, describing the vizier's entire strategy.
- گوزینه
- Gōzīna: A type of sweet pastry or confection made with walnuts. Rumi uses it metaphorically for the vizier's self-contained, deceptively appealing scheme.
- سیر
- Sayr: A journey, travel. In a Sufi context, it specifically refers to the spiritual journey or progress along the path toward God.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.