阅读› 卷 2› 真主在创造万物时协商的故事› 诗联 176
M2:176 — آن عیان نسبت بایشان فکرتست / ورنه خود نسبت بدوران رؤیتست
M2:176
شرحِ سروش — 摘自他的玛斯纳维讲座录音
شرح
جلسهٔ 06 — [24:16:00] جهان به مثابه رؤیت و فکرت
شما به این بیت توجه بکنید. یک دنیا معنی توی این بیت. ببینید داره چی میگه. اون پیرانی که هنوز این عالم نبود، پیرانی که بودند و هنوز ملائک نبودند و وقتی هم که خدا با ملائک مشورت می‌کرد و ملائک اعتراض می‌کردند، اینا دورادور و زیر لب به اونها لبخند و ریشخند می‌زدند، اینا کسانی هستند، خوب توجه کنید، «آن عیان نسبت به ایشان فکرت است». کسانی هستند اون پیران که این عیان در حکم فکر اونهاست. یعنی این عالم گویی که تو ذهن اونها قرار دارد. این رو خوب در نظر بگیرید. این از اون حرف‌های فوق‌العاده مهم مولاناست. جاهای دیگر هم این رو گفته است و همین است اون سخنی که میگن مولانا پدر جد هگل بوده. چون هگل در واقع تصویرش از عالم اینه. ولی حالا ما به هگل کاری نداریم. مولانای خودمون رو می‌چسبیم.
جلسهٔ 06 — [24:16:00] جهان به مثابه رؤیت و فکرت
شما به این بیت توجه بکنید. یک دنیا معنی توی این بیت. ببینید داره چی میگه. اون پیرانی که هنوز این عالم نبود، پیرانی که بودند و هنوز ملائک نبودند و وقتی هم که خدا با ملائک مشورت می‌کرد و ملائک اعتراض می‌کردند، اینا دورادور و زیر لب به اونها لبخند و ریشخند می‌زدند، اینا کسانی هستند، خوب توجه کنید، «آن عیان نسبت به ایشان فکرت است». کسانی هستند اون پیران که این عیان در حکم فکر اونهاست. یعنی این عالم گویی که تو ذهن اونها قرار دارد. این رو خوب در نظر بگیرید. این از اون حرف‌های فوق‌العاده مهم مولاناست. جاهای دیگر هم این رو گفته است و همین است اون سخنی که میگن مولانا پدر جد هگل بوده. چون هگل در واقع تصویرش از عالم اینه. ولی حالا ما به هگل کاری نداریم. مولانای خودمون رو می‌چسبیم.
من یه چیزی رو می‌بینم که از من دوره، ولی یک کسی همون چیز که از من دوره و من می‌بینمش، یه کسی دیگه‌ای هست که اون چیز نسبت به او فکر و تفکره. یعنی تو حوزه وجود اوست. توجه می‌کنید؟ ما در حوزه وجود خداوندیم یا اون پیرانی که این عالم نبود، جان ایشان غرقه در دریای جود.
به زبانِ تو — 你的语言 · AI
这显现的物质世界，对于那些完美的灵魂（长老）而言，就如同他们内在的一个念头；而对于我们这些凡夫俗子，它则是外在于我们、需要用眼睛去看的东西。
这句诗揭示了一个深刻的观念，区分了两种不同的存在境界以及与之相应的认知方式。
鲁米在此描述的是那些在创世之前就已存在的“长老”或完美灵魂。对于他们而言，整个被创造出来的、我们用感官所能察觉的物质世界（“那可见之物”），并非一个外在的、独立的实体。相反，它与他们的关系，就如同思想与心灵的关系——它是他们广阔存在之内的一个念头或心智活动（“思维”）。换言之，这个宇宙仿佛就存在于他们的意识之中。
与此形成鲜明对比的是普通人（“远观者”）。对于我们来说，世界是外在的，是“遥远”的，是我们必须通过视觉（“视觉所及”）才能感知的客体。我们与世界之间存在着主体与客体的分离。而那些长老们已经超越了这种二元对立，他们与“存在”本身合一，因此宇宙万象对他们而言是内在的、直接的体验，而非外在的观察对象。这句诗强调了意识层次的巨大差异：我们所见的“现实”，在更高层次的存有看来，不过是其心智的投射。
- عیان
- 显而易见的、可见的、显现的。在此特指整个物质世界，即感官所能感知的现实。
- فکرت
- 思想，思维，念头。指心智活动或意识的内容。
- دوران
- 字面意思是“远方的人们”。在此诗境中，它指代那些与真理“遥远”、境界较低的普通人，与那些接近神圣本源的“长老”相对。
- رؤیت
- 看见，视觉，观看的行为。指通过感官（尤其是眼睛）来感知外在事物的普通认知方式。
Pour ces saints préexistants, le monde entier et manifeste n'est qu'une pensée au sein de leur conscience, alors que pour les êtres ordinaires, ce même monde est une réalité extérieure qu'ils ne peuvent que voir de loin.
Ce couplet expose une idée profonde sur la nature de la réalité pour les saints accomplis (les « anciens » ou pīrān), dont Rûmî décrit l'état avant même la création du monde. Pour eux, l'univers entier, que Rûmî appelle « ce qui est manifeste » (ān ʿayān), n'est pas une chose extérieure à observer. Il est plutôt contenu en eux, à la manière d'une pensée (fikrat). Ce monde visible est, pour ainsi dire, une projection de leur propre esprit.
En revanche, pour les autres — les êtres ordinaires — ce même monde est simplement une « vision » (ruʾyat). C'est un spectacle extérieur, quelque chose de distant qu'ils perçoivent avec leurs sens, mais dont ils sont séparés. La relation des saints au monde est donc celle d'une conscience qui englobe, tandis que celle des autres est celle d'un spectateur qui regarde de loin.
Cette distinction est cruciale dans la pensée de Rûmî. Elle suggère que la réalité n'est pas objectivement la même pour tous ; elle dépend du niveau de conscience de celui qui la perçoit. Pour l'être spirituellement réalisé, la séparation entre le sujet et l'objet, entre l'observateur et l'univers, s'effondre. Le cosmos devient une manifestation intérieure.
- عیان
- Ce qui est visible, manifeste, évident. Dans ce contexte, Rûmî désigne le monde phénoménal, l'univers créé.
- نسبت
- Relation, rapport, connexion. Le terme clé du vers, qui compare la relation des saints au monde avec celle des gens ordinaires.
- فکرت
- Pensée, idée, contemplation. Ici, cela signifie que le monde manifeste est, pour les saints, une réalité intérieure, comme une pensée dans leur esprit.
- رؤیت
- Vision, le fait de voir. Désigne la perception sensorielle d'un objet extérieur et distant, par opposition à la conscience englobante des saints.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.