بخش ۷ - خلوت طلبیدن آن ولی از پادشاه جهت دریافتن رنج کنیزک
那位圣人请求与国王独处，以查明女奴的痛苦
- M1:145 گفت ای شه خلوتی کن خانه رادور کن هم خویش و هم بیگانه را 他言道：“君王啊，请将此室清空，无论是亲朋还是陌路，尽皆遣送。”神医吩咐国王，为了仔细诊断并揭示侍女病情的秘密，必须营造一个完全私密、不受任何外人（无论是亲是疏）干扰的环境。 ❋
- M1:146 کس ندارد گوش در دِهلیزهاتا بپرسم زین کنیزک چیزها 莫让人在门廊里竖起耳朵，我好向这位侍女问些情由。神医要求一个完全私密的环境，以便与生病的侍女进行一场机密而深入的诊谈，确保无人偷听他们深刻的交流。 ❋
- M1:147 خانه خالی مانْد و یک دَیّار نَهجز طبیب و جز همان بیمار نه 宫室已空，再无他人，唯余神医与那病人。遵照神医的吩咐，宫室里清退了所有外人与亲属，只留下医生和他的病人，以便在绝对的独处中探寻那隐藏的病根。 ❋
- M1:148 نرمنرمک گفت شهرِ تو کجاست؟که علاجِ اهلِ هر شهری جداست 他輕聲細語問道：「妳的故鄉在何方？」「因每個城邦的百姓，各有其療癒的良方。」這位睿智的醫者，通過一個看似簡單的關於少女故鄉的問題，意在探尋她病痛隱秘的根源，因為他相信每個人的療癒之法都與其出身和本性緊密相連。 ❋
- M1:149 واندر آن شهر از قرابت کیستت؟خویشی و پیوستگی با چیستت؟ 在那城中，你有什么亲人？你的亲缘与牵挂，又系于何物？神医询问女奴，在她的故乡有哪些亲人，以及她与那里的什么人或事物有着深刻的联系，以此来探寻她病痛的隐秘根源。 ❋
- M1:150 دست بر نبضش نهاد و یَک بیَکباز میپرسید از جور فلک 他将手搭上她的脉搏，逐一地询问她命运曾降下的折磨。为了探寻侍女隐藏的痛苦，神医一面为她诊脉，一面向她提出温和而渐进的问题，借由谈论时运不济，对她进行心理剖析，以求发现她内心的秘密。 ❋
- M1:151 چون کسی را خار در پایش جهدپای خود را بر سَرِ زانو نهد 若有芒刺入人足，必将此足置膝上。此诗节描述了一个人为了找到并拔出一根小小的、可见的刺所做的具体而细致的动作，以此来比喻发现并治愈内心深处隐藏的精神创伤是何等艰巨。 ❋
- M1:152 وز سَرِ سوزن همی جوید سرشور نیابد، میکُند با لب تَرَش 他用针尖细细探寻那刺头，若找不到，便用湿润的嘴唇感受。这句诗描绘了一个人如何小心翼翼地寻找扎进脚里那根看不见的刺：他先用针尖去探，如果探不到，就用湿润的嘴唇去感知它最细微的存在。
- M1:153 خار در پا شد چنین دشواریابخار در دل چون بود؟ وا دِه جواب 脚底的刺已如此难寻，心中的刺又当如何？请回答。这句诗通过对比，强调了诊断并疗愈内心隐秘的痛苦，远比处理身体表面的伤痛要困难和复杂得多。
- M1:154 خار در دل گر بدیدی هر خَسیدستْ کِی بودی غمان را بر کسی؟ 心上之刺，若凡夫皆能看见，忧愁何曾有机会，将任何人掌控？此诗节言明，悲伤之所以能持久地控制我们，在于其根源深藏于灵魂之中；倘若这些隐秘的根源能被揭示，悲伤便会失去其宰制人心的力量。 ❋
- M1:155 کس به زیر دُمِِّ خر خاری نهدخر نداند دفع آن، برمیجهد 若有人将荆棘置于驴尾下，驴不知如何摆脱，只会胡乱蹦跳。此诗节描绘了一个无知的生灵，在面对一个看不见、摸不着的痛苦根源时，只能做出徒劳的情绪化反应，结果反而加深了自己的伤害。 ❋
- M1:156 برجهد، وان خار محکمتر زندعاقلی باید که خاری برکَند 牠越是跳跃，那刺扎得越深；拔除一根刺，须有智者之能。这句诗说明，对于内在的痛苦，冲动而无知的反应只会加剧伤害；要根除隐秘的苦难，必须依靠智慧与专家的引导。 ❋
- M1:157 خر ز بهر دفع خار از سوز و دردجُفته میانداخت، صد جا زخم کرد 驴为拔刺，出于灼痛难当，胡乱踢腾，反添百处新伤。鲁米在此以驴为例，说明它为拔除身上的刺，因剧痛而乱踢，结果无意中给自己造成了更多伤口，象征着人面对内心痛苦时常有的无明之举。 ❋
- M1:158 آن حکیمِ خارچینْ استاد بوددست میزد جابجا میآزمود 那位拔刺的醫者是位大師，他處處觸探，細細診察。此詩節描述了那位醫者無與倫比的醫術，他細緻入微地探查，以找出女奴內心痛苦的隱秘根源。 ❋
- M1:159 زان کنیزک بر طریق داستانباز میپرسید حال دوستان 他以敘事之法，向那侍女探問她諸多友人的境況。神醫採用了間接的問診方式，通過聆聽侍女講述她朋友和過往的故事，來探尋她痛苦的根源——那根「心頭之刺」。 ❋
- M1:160 با حکیمْ او قصّهها میگفت فاشاز مُقام و خواجگان و شهر و باش 她向医者坦陈身世，娓娓道来，述说她的居所、主人、城邦与生涯。为了找出病痛的隐秘根源，侍女毫无保留地向神医讲述了自己的过往和生活细节。 ❋
- M1:161 سوی قصّه گفتنش میداشت گوشسوی نبض و جَستنش میداشت هوش 他倾听着她的娓娓叙说，也留意着她脉搏的跳动。那位神医一边专心听着侍女讲述自己的遭遇，一边敏锐地观察着她的脉搏，以探寻她隐藏的爱恋所留下的生理迹象。 ❋
- M1:162 تا که نبض از نام کی گردد جَهّاناو بُوَد مقصودِ جانش در جهان 直到她的脉搏因谁的名字而悸动，那个人，便是她此生灵魂的归宿。为了找出谁是她心之所向，神医一边听她讲述过往，一边悄悄诊脉，等待某个名字能让她的脉搏出现跳动。
- M1:163 دوستان و شهرِ او را برشمردبعد از آن شهری دگر را نام بُرد 他历数她的友伴与故乡，随后又提起另一座地方。为了诊断侍女的病症，神医系统地列举她曾生活过的城市与结交过的朋友，仔细观察她隐藏的反应。 ❋
- M1:164 گفت چون بیرون شدی از شهرِ خویشدر کدامین شهر بودستی تو بیش؟ 他问道：“自从你离开故土，在哪座城池你停留最久？”为了找到病根，神医问女奴，在她离开家乡之后，在哪座城市居住的时间最长。 ❋
- M1:165 نام شهری گفت و زان هم درگذشترنگ روی و نبض او دیگر نگشت 她讲出一座城名，又随口带过，面色与脉搏，却未曾起过一丝风波。侍女提到了好几个城市的名字，但因为它们都与她内心的痛苦无关，所以她的脸色或脉搏都没有显露出任何情绪变化的迹象。 ❋
- M1:166 خواجگان و شهرها را یَک بیَکباز گفت از جای و از نان و نمک 他将主人与城邦一一问遍，她便诉说那居所、食盐与面包。为了找出病根，医者逐一询问女奴过往的主人和到过的城市，女奴也细细讲述了自己在各处的居所、生计与人情交往。 ❋
- M1:167 شهر شهر و خانه خانه قصّه کردنه رگش جنبید و نه رخ گشت زرد 她一城一城，一家一家地讲述，她的血脉未动，面色也未见苍黄。此诗节描述了神医有条不紊地询问女奴关于不同城市和旧识的往事，但这些问题起初并未引起她脉搏或面色的任何变化。 ❋
- M1:168 نبض او بر حالِ خود بُد بیگزندتا بپرسید از سمرقندِ چو قَند 她的脉搏平稳如常，毫无损伤，直到他问起那如蜜糖的撒马尔罕。这句诗描绘了故事中的关键时刻：当医生提到撒马尔罕城的名字时，原本平稳的女奴脉搏突然改变，从而揭示了她隐藏的爱情秘密。 ❋
- M1:169 نبضْ جَست و رویْ سرخ و زرد شدکز سمرقندیِِّ زرگر فرد شد 脉搏一跳，她面色乍红乍黄，只因与撒马尔罕的金匠天各一方。这句诗描述了当医生提到撒马尔罕时，女奴的脉搏和脸色瞬间发生变化，从而暴露了她因与撒马尔罕的情人分离而患病的秘密。 ❋
- M1:170 چون ز رنجور آن حکیم این راز یافتاصلِ آن درد و بلا را باز یافت 智者既从病女探得此秘，便寻得那痛苦灾祸之根。当那位睿智的医生从病女身上发现了这个秘密，他也就找到了她痛苦与灾难的真正根源。 ❋
- M1:171 گفت کوی او کدام است در گُذَراو سرِ پل گفت و کوی غاتِفَر 他問：「他的街巷在何方？」她答：「橋頭之地，嘎塔法巷。」在揭示了侍女的愛情秘密後，醫者詢問她心上人住處的地址，她立刻就回答了出來。此詩節標誌著找到她痛苦根源的高潮時刻。 ❋
- M1:172 گفت دانستم که رنجت چیست، زوددر خلاصت سِحرها خواهم نمود 他说：“我已知你的苦楚为何，为救你，我将即刻施展奇术。”睿智的医师识破了侍女病痛的根源，并向她承诺，将以其非凡的智慧与手段，迅速助她脱离此番苦难。 ❋
- M1:173 شاد باش و فارغ و آمِن که منآن کنم با تو که باران با چمن 你且欢喜、宽心、安然无惧，我待你，将如甘霖之于草地。医生向因相思而病倒的侍女承诺，他将以最大的仁慈与关怀对待她，就像雨水滋养草地一样，消除她的痛苦，恢复她的生机。 ❋
- M1:174 من غم تو میخَورم، تو غم مخَوربر تو من مشفقترم از صد پدر 我担你的忧愁，你莫再愁，我对你的慈爱，胜过百位父亲。这句诗表达了医生对病人的无限同情与关怀，他向她保证不必担忧，因为他已将她的悲伤担在自己身上，并且比任何人都更希望她好。 ❋
- M1:175 هان و هان این راز را با کس مگوگرچه از تو شه کند بس جُست و جو 警之戒之，此秘不可告人，纵使君王，亦向你再三盘问。这句诗强调，你必须守护托付给你的秘密，即便最有权势的人向你再三追问，也绝不可泄露。 ❋
- M1:176 خانهٔ اسرار تو چون دل شودآن مُرادت زودتر حاصل شود 若你的心成为秘密的府邸，你的愿望便会更快地达成。此诗节意指，若人能将自己内心深处的真相与志向秘藏于心，那么他最深切的渴望将更快地显现与实现。 ❋
- M1:177 گفت پیغامبر که هر که سِرّ نهفتزود گردد با مُرادِ خویش جفت 先知曾言道：凡能深藏其秘，便能早日与所愿合一。此诗句引述先知穆罕默德的话，强调守秘的美德，指出隐藏自己的秘密和愿望，能加速它们的实现。 ❋
- M1:178 دانه چون اندر زمین پنهان شودسِرِِّ او سَرسبزی بستان شود 种子如何深藏于大地，其奥秘便化为满园青翠。此诗节言明，保守秘密，如同种子深埋土中，最终将引向繁荣、成长与硕果累累。 ❋
- M1:179 زَرّ و نقره گر نبودندی نهانپرورش کی یافتندی زیرِ کان 金银若非深藏不露，怎能在矿脉之下孕育成熟？此诗节以自然界的比喻强调，隐藏和内敛是成长、圆满与结出硕果的基本条件。 ❋
- M1:180 وعدهها و لطفهای آن حکیمکرد آن رنجور را آمِن ز بیم 那位智者的承诺与仁慈，使那病患脱离了恐惧。那位智慧医者充满希望的话语和温柔的善意，使痛苦的病人摆脱了焦虑与恐惧，内心获得了安宁。 ❋
- M1:181 وعدهها باشد حقیقی، دلپذیروعدهها باشد مجازی، تاسهگیر 真实的承诺，悦人心怀虚幻的承诺，令人窒息此诗节区分了两种承诺：真实的承诺能带来慰藉与喜悦，而虚假的承诺则导致焦虑与痛苦。 ❋
- M1:182 وعدهٔ اهل کرم، گنج روانوعدهٔ نااهل شد، رنج روان 仁善者之诺，是流动的宝藏；卑劣者之诺，成灵魂的苦难。此诗节强调了两种承诺的根本区别：高尚仁善之人的承诺能带来心灵的安宁与丰盛，而卑劣之人的承诺则会导致灵魂的痛苦与折磨。 ❋