بخش ۲ - عاشق شدن پادشاه بر کنیزک رنجور و تدبیر کردن در صحت او
国王爱上病弱的女奴，并寻求治疗她的方法
- M1:35 بشنوید ای دوستان این داستانخود حقیقت نقدِ حالِ ماست آن 朋友们，请听这个故事，它本身就是我们当下的真实写照。鲁米邀请他的同伴们用心聆听这个故事，因为他认为这故事是他自己——乃至所有真理追寻者——精神境况的纯粹真相与不加掩饰的反映。 ❋
- M1:36 بود شاهی در زمانی پیش ازینملک دنیا بودش و هم ملکِ دین 往昔曾有一帝王，坐拥尘世与信仰。这句诗介绍了一位强大的国王，他不仅拥有世俗的权力，也掌握着精神的权威，鲁米由此开启了他的寓言故事。 ❋
- M1:37 اتّفاقا شاه روزی شد سواربا خواص خویش از بهر شکار 偶然一日王策马，携众亲信去狩猎。此诗句开启了《玛斯纳维》中的一个核心故事：一位国王外出狩猎，却陷入了一场世俗的爱恋——这为鲁米阐述其深邃的神秘主义与哲学教诲提供了载体。 ❋
- M1:38 یک کنیزک دید شه بر شاهراهشد غلام آن کنیزک پادشاه 君王大道上瞥见一女奴，刹那间国王竟成她奴仆。此诗句开启了一段故事：一位君王瞥见一名女奴，瞬间便为她倾倒，因爱而失去了自主。 ❋
- M1:39 مرغ جانش در قفس چون میطپیدداد مال و آن کنیزک را خرید 他魂魄之鸟在笼中悸动，遂倾其所有，将那侍女购。此诗节描绘了国王对侍女的强烈渴望，这股力量驱使他不惜倾尽财富，也要得到她。 ❋
- M1:40 چون خرید او را و برخوردار شدآن کنیزک از قضا بیمار شد 他買下女奴，剛要享其所有，那女奴卻因天意，忽然病倒。國王得到女奴，正要享受與她相伴的快樂時，女奴卻意外地病了。這場病，是魯米對自己日漸厭倦僵化的經院知識的一種隱喻。 ❋
- M1:41 آن یکی خر داشت، پالانش نبودیافت پالان گرگ خر را در ربود 其人有驴，却无鞍鞯；寻得鞍鞯，驴被狼衔。这句诗以谚语的形式说明，当人追求并获得某样东西时，往往会失去另一样东西；所有的愿望几乎不可能同时得到满足。 ❋
- M1:42 کوزه بودش آب مینامد بدستآب را چون یافت خود کوزه شکست 他曾有水罐，却寻不着水；待他找到了水，水罐却已碎。此诗节言及世间愿望固有的失意与缺憾，即每当人获得一物，便会失去或毁坏另一物。 ❋
- M1:43 شه طبیبان جمع کرد از چپّ و راستگفت جان هر دو در دست شماست 君王从四面八方召集名医，说道：你我二人的性命，全在诸君之手。国王召集了国中所有最好的医生，告诉他们，他和女奴的生命都掌握在他们手中，以此强调治愈女奴的极端重要性。
- M1:44 جان من سَهلست جان جانم اوستدردمند و خستهام درمانم اوست 我的性命微不足道，她才是我魂魄的魂魄；我身心傷痛疲憊，她便是我的解藥。國王對醫生們說，他自己的生死無關緊要，因為那女奴的生命才是他生命的根本；他所有的痛苦，只有她才能治癒。
- M1:45 هر که درمان کرد مَر جان مرابرد گنج و دُرّ و مَرجانِ مرا 无论谁能治愈我的灵魂，便能带走我的宝藏、珍珠与珊瑚。国王向聚集的御医们许诺：谁能治好他心爱的女奴，谁就能得到他所有的财富。
- M1:46 جمله گفتندش که جانبازی کنیمفهم گِرد آریم و انبازی کنیم 眾醫者齊聲應答：「我等必將捨身以赴，集眾人之智，合眾人之力。」面對國王的請求，宮廷御醫們異口同聲地承諾，他們會竭盡所能， pooling all their knowledge and working together to save the slave girl's life.
- M1:47 هر یکی از ما مسیح عالِمیستهر الم را در کفِ ما مرهمیست 我等皆为一方之基督，万般苦痛，皆有灵药在吾手。在这段故事里，这句诗是御医们的集体吹嘘：他们每个人都自称是顶级的疗愈大师，能治愈任何疾病。
- M1:48 «گر خدا خواهد» نگفتند از بطرپس خدا بنمودشان عجز بشر 他们傲慢地不说“若主意欲”，于是主向他们显明了人的无力。这句诗说的是，由于御医们骄傲自大，忘记了将结果归于神的意愿，神便让他们见识到人类知识与能力的局限。
- M1:49 ترک استثنا مُرادم قَسوتیستنه همین گفتن که عارِض حالتیست 我所言的“省略例外”，意指心硬顽固，而非仅仅是口头遗漏，那只是偶然之失。鲁米在此澄清：他所批评的“不作神意保留”，指的是医生们内心的傲慢与自负，而不仅仅是他们忘记说“如果神愿意”这句话的行为本身。
- M1:50 ای بسا ناورده اِستثنا به گُفتجان او با جانِ استثناست جفت 有多少人，口中未曾道出那「除外」之语，他的灵魂，却与「除外」的灵魂相伴相依。这句诗说，许多人虽然嘴上没有说“承蒙天意”(Insha'Allah)，但他们的灵魂深处却真正地谦卑，与神意合一。
- M1:51 هرچه کردند از علاج و از دواگشت رنج افزون و حاجت ناروا 他们用尽一切疗法与药方，痛苦却徒增，心愿终成空。尽管御医们不懈努力，使用了各种药物和疗法，侍女的病情不仅没有好转，痛苦反而加剧，治愈的愿望也落空了。 ❋
- M1:52 آن کنیزک از مرض چون موی شدچشم شه از اشکِ خون چون جوی شد 那侍女病得骨瘦如柴，君王的眼因血泪汇成河川。此诗节描绘了侍女病情的极度恶化，以及国王因所有疗法均告失败而陷入的深切绝望。 ❋
- M1:53 از قضا سرکنگبین صَفرا فزودروغن بادام خشکی مینمود 天意弄人，塞康贾宾反增胆汁，杏仁油竟致身体更加干枯。此诗节描述了药物如何非但未能治愈疾病，反而加重了病情，表明了表象上的因果关系有时会产生与预期完全相反的结果。 ❋
- M1:54 از هلیله قبض شد، اطلاق رفتآب آتش را مدد شد همچو نَفت 诃子致便秘，通便之效已逝；水助燃烈火，一如那黑油膏。此诗节说明，在某些情况下，寻常的因果会产生相反的效果：本应通便的药物加重了病情，本应灭火的水反而助长了火势。 ❋